Beverfotografie

Weinigen staan stil bij de natuur in Nederland. En soms snap ik dat wel: wij hebben geen leeuwen, tijgers en olifanten. Er gaan al jaren geruchten over de terugkeer van de wolf in Nederland, maar het is nog niet zover, helaas. Tot die tijd moeten wij het doen met Reeën, Damherten, Edelherten, Vossen, Dassen, Konikspaarden en Heckrunderen. Al dan niet in Nationale Parken, al dan niet geherintroduceerd. Maar er is wel degelijk wat te zien. En dan is er de Bever.

De Bever is een knaagdier dat de meeste Nederlanders nog nooit in het echt gezien hebben en alleen kennen uit tekenfilmpjes van Disney, waarin zij aan de lopende band bomen omknagen. Hier zit wel degelijk een kern van waarheid in, en de voortanden van de bever zijn dan ook een geducht wapen. Zij zijn echter behoorlijk schuw en komen niet overal voor. Een van de meest geschikte gebieden is Nationaal Park De Biesbosch. Hier leven naar verluid circa 300 bevers in het wild.

Dan nog is ze vinden of zien geen makkelijke opgave. Ik heb hierbij in ieder geval hulp ingeroepen van Bas Breetveld van Fotosloep.nl. Bas is een zeer ervaren wildlife fotograaf die workshops geeft en het gebied op zijn duimpje kent. En dat is belangrijk, die lokale kennis. Waar zijn recent bevers gezien? Waar is de kans het grootst?

Bas heet mijn vrouw en mij van harte welkom in zijn fotosloep. Een naar eigen specificatie gebouwde aluminium boot met zeer geringe diepgang dat overal kan komen. Voorzien van een krachtige buitenboordmotor om naar het gebied toe te snellen, en een elektro fluistermotor om in stealth mode de beesten te kunnen besluipen. Wij wisten dat het mooi weer zou worden, maar helaas was het een van de heetste dagen van 2014 met een dagmaximum van 35 graden Celcius in de schaduw. En er was geen schaduw! Vertrek om 17.00 uur en toen was het nog bloedheet. Gelukkig is het op het water iets minder. Met veel drinken, een safarihoed, zonnebrandcrème en muggenlotion zijn we op het ergste voorbereid. Oh ja, en een camera.

Al snel begint Bas gepassioneerd over 'zijn' gebied te vertellen en over de wetenswaardigheden van de bever. Hoe ze leven, hoe je ze kunt waarnemen en hoe je ze moet benaderen. In ieder geval zo stil en bewegingloos mogelijk. Vandaar ook de elektromotor, maar ook de camera moet al in de aanslag (geen bewegingen) en voor het eerst heb ik van de Quiet-mode van mijn camera gebruik gemaakt. Deze werkte overigens boven verwachting, veel stiller, maar wel langzamer. Aan het begin van de trip had ik de 2x teleconverter nog op mijn 300 mm f/2.8 zitten, maar aan het einde was dat niet meer haalbaar.

In het begin is het nog bloedheet en wachten wij geduldig peentjes zwetend op de eerste bever. We worden nog verrast door een langszoevende IJsvogel, maar de bevers laten zich niet zien. Is het dan toch te warm, zoals gevreesd wordt?

Zwemmende Bever
ISO 1600, f/8, 1/250e sec.
Nikon D600 + 300 mm f/2.8 + 2x TC III, uit de hand

Om half 8 is het dan zover: de eerste zwemmende bever wordt in de buurt van de boot gespot door Bas. Voorzichtig gaan we langszij varen en ik kan heel stil een paar opnamen maken. Bas vertelt dat dit een oude man is, een enorme bever. Deze is minder schuw dan de vrouwen die een burcht met kroost moeten verdedigen. Geluk voor ons. Bovendien is er net even wat zonlicht dat onder de begroeiing doorschijnt waardoor de bever in het zonnetje gezet wordt.

De klap op het water

De bever wordt een tijd door ons gevolgd, waarbij ik braaf de aanwijzingen van Bas opvolg over hoe ik me moet gedragen. Na enige tijd is de bever ons toch zat. Hij vlucht niet, maar geeft een waarschuwing door met zijn staart een klap op het water te geven. Met meer geluk dan wijsheid leg ik dit moment vast. We laten dit stukje Biesbosch verder met rust en varen verder.

Ondertussen wordt het al later en later en neemt gelukkig de hitte een beetje af. De zon schijnt niet meer genadeloos op de bol dus kan ook de hoed af. Maar warm blijft het. Het ene mooie stukje van De Biesbosch na het andere doemt voor de boeg van de fotosloep op.

De Biesbosch, net na half 9 's avonds.
Nikon D300s + 24-70mm f/2.8
iso 200, f/4, 1/2000e sec, op 24 mm.

Het uitzicht is af en toe werkelijk fantastisch en ik probeer er fotografisch wat van te maken, maar ook bovenal van te genieten. Dat lukt zeker, bij ons allebei.

Fuut in laat avondlicht
foto genomen om 20:45 uur.

Mooi licht maakt alles mooi. Ook zoiets eenvoudigs als een Fuut, waar er vele van in De Biesbosch voorkomen.

Kuifeend (vrouw) met 5 kuikens.
Foto gemaakt om net na 21.00 uur.

Kuifeenden zijn ook zeer gangbaar, maar ik had niet eerder kleintjes gezien. En in mooi licht is ook dat mooi.

We hadden wat zitten dollen of we een beverdiploma konden verdienen en Bas ging hier gewoon in mee. Dat zou bestaan uit de volgende niveau's:

1. bever niet echt gezien, maar wel strepen/golven in het water veroorzaakt door bever
2. bever horen knagen in de verte
3. bever gezien!
4. bever op de foto kunnen zetten
5. een bever op de oever aantreffen die aan het foerageren is
6. zelf een bever ontdekken (vrijwel kansloos als Bas ook in de boot zit)
7. een beverburcht ontdekken inclusief de paden die erbij horen
8. de individuele bevers herkennen en weten hoe ze benaderd kunnen worden

Ik zou vooraf tevreden zijn met een paar geslaagde foto's, maar verdomd, om 22:06 uur spotte ik een bever die Bas niet zag (yes!). Hij was behoorlijk afgeleid door een bever aan de andere kant, maar toch, ik zag deze in het donker op de oever. En uit het water! Dus niveau 5 en 6 met één bever behaald.

Bever op de oever!
Nikon D600 + 300 mm f/2.8
f/2.8, ISO 3200, 1/100e sec., uit de hand, in Quiet mode

Hier komt mijn apparatuur heel goed van pas. De full frame sensor kan nog soepel omgaan met de ISO3200 en mijn telelens is met f/2.8 ultra lichtsterk. Een goed functionerende stille modus, een vaste hand en tsjlak (in plaats van KLIK!) en hij staat erop. De foto is niet ontruist, alleen wat verkleind. Ik heb er precies 1 foto van kunnen maken, bij de tweede lag de bever al bijna helemaal in het water.

De zon was op dat moment al ondergegaan, dus de opname is in de schemering gemaakt. Maar gelukkig hebben we de zonsondergang wel meegemaakt op het water.

Zonsondergang in De Biesbosch
Nikon D600 + 300 mm f/2.8
ISO 800, f/4, 1/4000e sec.

Deze instellingen waren een beetje overdreven, maar we voeren hier rond in Zeearend gebied. Er zitten inmiddels 9 Zeearenden hier (2 nesten en 1 solitair exemplaar) dus het gaat goed met deze machtige rover. Helaas hebben wij ze niet kunnen spotten wat waarschijnlijk met de grote drukte op het water te maken heeft. Maar natuurlijk hoopte ik er wel op en had ik de camera voor een eventuele ontmoeting in gereedheid gebracht. Wees voorbereid!

Iets later, zelfde gebied.
Nikon D300s + 24-70mm f/2.8 @70mm
ISO 200, f/4, 1/1600e sec.

Op de terugtocht van de zonsondergang dus nog zelf een bever gespot. En honden horen blaffen in de verte, dacht ik. Dit bleken echter reeën te zijn die hier veel voorkomen. Nooit geweten dat die blaffen. We hebben nog geprobeerd een ree te betrappen op het oversteken van een plas water, maar helaas.

Het was een memorabele zeer warme avond. Wij waren na middernacht pas thuis en toen was het nog 27 graden Celcius, abnormaal. Olga en ik vonden het een fantastische ervaring, die mede dankzij de kennis en het enthousiasme van Bas zo goed geslaagd is. Zeker een stuk of 8 verschillende bevers gezien, maar vooral genoten van de mooie natuur. Voor herhaling vatbaar!

Bedankt voor het lezen,

Robert van Brug

Steeds duurdere supertelelenzen

Recentelijk heeft Nikon, het merk waar ik voor gekozen heb, een nieuwe 400 mm prime lens geïntroduceerd, de AF-S Nikkor 400mm f/2.8 FL ED VR.
Menige lovende kritiek heb ik voorbij zien komen de afgelopen maanden, maar is dat wel terecht? Laat ik beginnen te zeggen dat deze lens waarschijnlijk fantastisch presteert, daar is geen twijfel over. Maar dat deden de voorgangers ook al. Dus waarom een nieuwe?

Affiche voor het nieuwe 400 mm kanon
Hier getoond zonder de tweetraps (!) zonnekap
Copyright Nikon

Unrivalled precision. Daar is geen twijfel over, maar de vorige lenzen waren ook al goed, heel erg goed zelfs. De vooruitgang die nu is geboekt zit in het gebruik van Fluoriet-elementen. Dit ruimtevaartmateriaal biedt een nog betere optische prestatie dan de ED-glaselementen. Maar omdat de voorgangers al zo goed waren zaten maar weinigen te wachten op een nóg beter objectief.  De echte vooruitgang zit namelijk in het gewicht: deze lens weegt 3800 gram, en dat is 820 gram minder dan de voorganger. En dat tikt aan als je er een tijdje mee moet rondlopen.

Goed nieuws dus. Helaas is er ook een nadeel en dat is de prijs. De voorganger is nog verkrijgbaar voor het bedrag van €8.600. De opvolger kost €12.500. Dat is heel veel duurder!

De voorganger, hier met een D700. Ook hier zonder zonnekap afgebeeld.

Is het afgenomen gewicht het enige voordeel? Niet helemaal: zoals gezegd is de lens optisch beter, de vraag is alleen of iemand het verschil kan zien omdat de vorige al bijna perfect was. De afstand waarop de autofocus begint te werken is afgenomen van 2,9 naar 2,6 meter, dat is een verbetering. De reproductiemaatstaf is van 1:6,2 afgenomen naar 1:5,9 wat ook een lichte verbetering is.
Allemaal leuk en aardig, maar ik ben nog nergens een vergelijk in beeldkwaliteit tegengekomen tussen deze twee reuzen. Dat kan alleen maar betekenen dat de verschillen marginaal zijn.
De échte progressie zit in het gewicht. De genoemde 820 gram gewichtsbesparing kost bijna 4000 Euro extra.

Als eigenaar van een 300 mm f/2.8 ben ik niet geïnteresseerd in een dergelijk objectief omdat deze teveel op mijn eigen materiaal lijkt, maar toch maak ik me zorgen. Nikon heeft namelijk aangekondigd alle supertelelenzen (200 f/2, 300 f/2,8, 500 f/4 en 600 f/4) te gaan vervangen  in navolging van de 400 mm. De 800 mm was al alleen in een Fluoriet-versie verkrijgbaar (voor ruim 17.000€).

De afname in gewicht is belangrijk voor fotografen die met een dergelijke lens de hele dag rondlopen. Ik ken die persoonlijk niet, en ik ken heel veel mensen met een supertelelens van welk merk dan ook, maar die gebruiken over het algemeen een statief, een monopod of een rijstzak. Niemand loopt de hele dag met een dergelijke lens (met nog een tas vol andere apparatuur) te sjouwen.

Supertelelenzen op statieven
Tijdens de bronsttijd van de edelherten
Wildbaan, NP De Hoge Veluwe
Copyright onbekend

Een statief of een andere vorm van ondersteuning is niet alleen erg prettig voor de fotograaf, het levert ook betere foto's op. Er zit altijd een kleine vorm van bewegingsonscherpte in een beeld en die is hiermee effectief uit te bannen. Daarmee lijkt gewichtsbesparing nonsens. In ieder geval wel als het zó duur is. Veel natuurfotografen die ik ken hebben deze hobby al jaren en beleven hier veel plezier aan. Maar ooit moeten ze een keer een nieuwe lens en die wordt onbetaalbaar.

De reden waarom Nikon de stap toch maakt is dan ook simpel: geld. Het zal ongetwijfeld meer geld opleveren om een dergelijke lens te fabriceren, maar ik ben ervan overtuigd dat de marge voor Nikon sterk is toegenomen.

En Canon? De wereldwijde marktleider heeft jaren geleden hetzelfde gedaan wat Nikon nu doet. De huidige herkenbare witte supertelelenzen van Canon zijn al van Fluoriet voorzien. Toen Canon ze introduceerde ging de prijs van de reeds bestaande telelenzen tijdelijk fors omhoog. Iets dergelijks zou de komende jaren ook met Nikon kunnen gebeuren. Wellicht is nu het moment om nog een huidige generatie lens aan te schaffen nu het nog enigszins betaalbaar is.

Welke opties zijn er? Voortaan huren, dat is er zeker een. De echte fanatiekeling zal daar moeite mee hebben omdat de combinatie van objectief en camera op elkaar afgestemd dienen te zijn en met een huurlens is dat niet of minder het geval. En spontaan er even op uit lukt dan ook niet meer. Maar er kan heel vaak gehuurd worden voor de aanschafprijs. Een week lang een Nikon of Canon 500 mm f/4 kost €166,50 bij Pixto-F. Doe dat een paar weken per jaar in de vakanties en af en toe een weekend.
Ander alternatief is het blijven gebruiken van crop-camera's, die steeds beter worden, en teleconverters. En nu er camera's zijn met zeer hoge resolutie is croppen een serieuze optie.
Fotografisch de beste oplossing is dichter bij het onderwerp te komen, zoals oorlogsfotograaf Robert Capa al meldde.

Canon heeft ervoor gekozen om de supertelelenzen te upgraden en het ontstane gat niet op te vullen met betaalbare alternatieven. Ik verwacht dat Nikon hetzelfde gaat doen: winst is nou eenmaal belangrijker dan klanttevredenheid bij een commerciële onderneming. En voor Nikon is het makkelijk: Canon heeft het al voorgedaan, het hoeft alleen maar gekopieerd te worden.

Bedankt voor het lezen,

Robert van Brug

Flits 3: high-speed flash

In de belichtingsdriehoek sluitertijd, diafragma en ISO willen fotografen zo flexibel mogelijk zijn voor maximaal resultaat. In het geval van sluitertijd willen we daarom tussen 30 seconden en 1/4000 of nog korter kunnen belichten, afhankelijk van het gewenste resultaat en type fotografie. Maar bij weinig licht komt dat in het gedrang. Er bestaat namelijk zoiets als minimale synchronisatietijd. Bij de ingebouwde flitser is dat doorgaans 1/60e seconde en bij een reportageflitser is het 1/200e of 1/250e. Het kan wenselijk zijn om de sluitertijd korter dan dat te houden en tegelijkertijd toch te flitsen. Dat kan!

Eerst terug naar de basis. Wat gebeurt er precies als we een foto maken in termen van belichting? Zodra wordt afgedrukt gaat het eerste gordijn van de sluiter de sensor blootstellen aan licht. Korte tijd later (de sluitertijd) komt het tweede gordijn in beweging, deze sluit de lichttoevoer weer af. Gedurende de sluitertijd is de sensor belicht. Mocht het onderwerp of de camera in de tussentijd bewogen hebben, dan is er een bewogen opname. Laten we voor het voorbeeld zeggen dat de sluitertijd 1/100e seconde is.

De foto blijkt echter te donker, er zijn niet veel opties om hier iets aan te doen, en de flits wordt ingezet om als extra lichtbron te fungeren. De duur van een flits is echter extreem kort, in de richting van de 1/1000e seconde. Wat er in dit voorbeeld gebeurd is dat het omgevingslicht 1/100e seconde lang de sensor belicht, terwijl tegelijkertijd vrijwel aan het begin ook de flits nog afgaat gedurende 1/1000e seconde. Samen moet dit een mooie belichting opleveren.

Stel dat nu een belichting van 1/500e seconde wordt gehanteerd, met flits. Deze zeer korte sluitertijd bereikt een camera door het tweede gordijn alweer te sluiten voordat het eerste gordijn helemaal open is. Er ontstaat een lichtspleet die over de sensor heengaat en zo de belichting realiseer. Hoe korter de belichtingstijd, des te smaller de lichtspleet. Eén enkele flits zal alleen de lichtspleet van dat moment belichten. Het effect zal een zwarte balk zijn in de opname. Dit is een van beide gordijnen die zich ten tijde van de flits voor de sensor bevindt.

De oplossing is om in het menu (ik gebruik Nikon als voorbeeld, andere merken hebben iets vergelijkbaars) de instelling voor synchronisatietijd aan te passen.

Nikon menu voor flitssynchronisatiesnelheid

In het menu in dit voorbeeld kan maximaal 1/1250e seconde ingesteld worden. Maar er zijn nog twee extra mogelijkheden, nl. 1/250e sec (Auto FP) en 1/320e sec (Auto FP). FP staat voor Focal Plane, zeg maar gordijnsluiter. Als dit ingesteld wordt en de sluitertijd komt onder de 1/250e seconde, dan gaat de flitser anders reageren. Er zal niet meer 1 flits afgegeven worden (los van de zgn. voorflits), maar de flitser gaat als een stroboscoop werken: heel veel extreem korte flitsen achter elkaar. Een aantal van deze flitsen zorgen ervoor dat toch de hele sensor ook met flitslicht belicht wordt. En dan is er plotseling geen beperking meer in sluitertijd.

Normale flits en Auto FP uitgelegd

Nogmaals: onder de maximale synchronisatiesnelheid zal de flitser zich normaal gedragen. Dat wil zeggen dat dit standaard zo ingesteld kan worden. Toch kleeft er wel een nadeel aan het zo werken en dat is dat het bereik van de flitser enorm afneemt. De flitser moet zo hard werken in deze stroboscoopmode dat de output lang niet maximaal is. Ook de batterijen doet het geen goed. Maar het doet meer goed dan kwaad, dus ik adviseer om dit standaard zodanig in te stellen.

Overigens heeft dit niet in alle gevallen zin: de ingebouwde (pop-up) flitser bijvoorbeeld kan dit niet aan. De sluitertijd zal dan automatisch naar 1/200e of 1/250e seconde gaan en niet korter willen. Een aantal reportage flitsers kan het echter wel aan, nl. de SB-R200, SB600, SB700, SB800, SB900 en SB910.

Tenslotte een foto waar dit in de praktijk is gebracht:

Nikon D600 met 70-200 f/2.8 en SB600 flitser
instellingen ISO 100, f/2.8 en 1/1000e sec.
Camera en flitser in Auto FP mode, ingeflitst

Deze tegenlicht opname zorgt voor een mooie gloed door het haar. Zonder licht vanaf de kant van de camera zou dit een silhouet worden. Een mogelijke oplossing zou kunnen zijn een reflector, maar die is misschien niet voorhanden. Ik wil dit met een groot diafragma en vol zonlicht toch oplossen, dus inflitsen. Dankzij de AutoFP instelling in het menu doet de flitser wat er van hem verlangt wordt. Aan de reflectie in de bril is ook te zien dat er een flitser gebruikt is, net als aan de pupillen waar ook een lichtje in de ogen zichtbaar is. Dit kan een voordeel zijn, iets dat de foto levendiger maakt en niet met een reflectiescherm bereikt kan worden.

Bedankt voor het lezen,

Robert van Brug

Vogelhutfotografie: Hut 4 Han Bouwmeester

Recentelijk heb ik weer een tijd in een vogelkijkhut gezeten. Na Hut 1 van Han Bouwmeester bezocht te hebben heb ik nu, weer samen met Wim Werrelman, Hut 4 bezocht. Dit is ook een boshut, maar nu betreft het een loofbos in plaats van een naaldbos. Bovendien is de lokale vogelwerkgroep hier niet direct in de buurt aanwezig, dus geen vogels met fel gekleurde ringen om de pootjes.

De administratieve afhandeling verliep weer prima, de routebeschrijving klopte en we konden op eigen gelegenheid de hut goed vinden. Het interieur van de hut is ongeëvenaard: een ruime hut van meer dan manshoogte. Er kan zelfs een beetje geijsbeerd worden in de hut. De hut is voorzien van 3 luikjes waar een dikke telelens probleemloos doorheen kan. Dan is er ook nog ruimte om te manoeuvreren en er zelf overheen te kijken. Om te voorkomen dat de vogels de fotograaf goed kunnen zien is de binnenzijde van de hut zwart geschilderd en hangt er bovendien een camouflagenet (niet voor de lens natuurlijk).
Het zitten is comfortabel op in hoogte verstelbare krukken. Ideaal is de aanwezigheid van schommelkoppen, 1 per kijkgat. Deze zijn van Benro, type GH2. Bovendien staan deze gemonteerd op een rail, waarmee de hele constructie soepel en geruisloos zijwaarts verplaatsbaar is. Een perfect systeem.

Voor de hut is een ruime waterbak waar op ooghoogte met de vogels naar gekeken wordt. Dit komt doordat de hut ingegraven is. Ooghoogte met het onderwerp is essentieel is voor de mooiste resultaten. Er staan diverse fotogenieke takken en stronken langs en rond de waterbak waar vogels op kunnen plaatsnemen. Om dit uit te lokken wordt er een zakje vogelvet meegeleverd wat op de stammen gesmeerd kan worden. Dit weten de vogels en ze beginnen het al te eten terwijl je er nog naast staat.

Kenmerkend voor deze hut is de moeilijke lichtval: het is een redelijk donker stukje bos waar lichtstralen door de open plekken in het bladerdak vallen. Dit zorgt voor een afwisselende lichtsituatie. Genoeg reden voor mij om alles in Manual mode te schieten.

Zeker in het begin van de dag, wij waren er voor 8 uur, is er nog weinig licht. Te weinig voor een f/8 combinatie, dus de 2x-teleconverter heb ik moeten vervangen voor een 1.4x, dat scheelt ruim een stop.
Dit leverde echter wel problemen op. De waterbak is namelijk behoorlijk groot, maar begint ook pas op 2 meter van de hut. Tot de achterzijde is het wel 7 meter, wat met 420 mm op een Full Frame body met vooral kleine vogeltjes erg ver is. Het is mij een raadsel waarom het zo gebouwd is, die afstand is echt een paar meter te veel van het goede. En niet alleen voor mij, ook 500 mm was niet voldoende.

Maar waar het om gaat is wat voor moois te zien valt. En dat viel nog het meeste tegen. Niet alleen hebben wij niet één speciale soort (Sperwer, Havik, Groene Specht) gezien, maar het was de hele tijd erg rustig. Ook de gewonere soorten als Koolmees en Merel waren niet veel aanwezig, er gingen hele perioden voorbij waarin letterlijk niets te zien was, ik heb het nog nooit zo rustig meegemaakt.

Uiteindelijk hebben we de volgende soorten gezien:

1. Koolmees
2. Pimpelmees
3. Merel
4. Vink
5. Roodborst
6. Glanskop
7. Heggenmus
8. Boomklever
9. Tjiftjaf
10. Muis. Geen vogel, maar wel leuk om rond te zien rennen.

Naast de voornoemde Sperwer en Havik had ik toch wel een Grote Bonte Specht verwacht, of een Eekhoorn, maar helaas.

Het aantal opnames dat ik uiteindelijk gemaakt heb valt tegen. Maar er zitten toch wel een paar tussen die ik de moeite waard vindt:

Opvliegende Tjiftjaf

Juveniele Roodborst

Vink

Muis

Bedankt voor het lezen,

Robert van Brug

CKE Fotogroep 9: Spoorzone013

Alweer het derde bericht in 3 dagen tijd. Ik had wat in te halen en hiermee is dat gebeurd.
Op Hemelvaartsdag zijn we als cursisten van CKE naar Spoorzone013 in Tilburg gegaan. Dit is een oud NS-terrein dat normaal niet toegankelijk is. Delen ervan zijn overigens wel te huur, maar dat is vrij kostbaar. Af en toe wordt er een fotografiedag georganiseerd en dan is de entree slechts 2,50€ voor de hele dag. Dat was ook nu het geval en er kwamen niet minder dan 600 fotografen op af.

Het terrein bestaat uit een aantal grote hallen waarin het voornamelijk heel erg leeg is. Probeer de verlatenheid en grootsheid maar eens in een beeld te vangen. Bovendien zwermen overal fotografen rond, dus echt leeg is het beeld niet.

Apparatuur voor een dergelijke trip. Ik had een groothoekobjectief uitgekozen (16-35mm f/4) voor de hallen  aangevuld met een normale zoom lens (24-70 f/2.8) voor wat meer detail opnamen. De hallen zelf zijn erg donker (verlichting doet het al lang niet meer) maar door de ramen komt er wel licht naar binnen. Dit grote contrast kan eigenlijk alleen m.b.v. HDR gevangen worden. Daar ben ik nog steeds geen voorstander van omdat het vaak kunstmatig oogt, maar soms kan het niet anders.

De foto's:

De Wagenmakerij heeft het meeste licht, waardoor de
gekleurde pilaren mooi uitkomen

Koepelhal in HDR

Locomotiefhal in HDR

Naast de overzichtsfoto's is het juist ook leuk om details te fotograferen.

smeerput voor treinen. In de Locomotiefhal.

Deel van het verwarmingssysteem?

De opdracht van CKE was om de 12 meest aansprekende foto's te selecteren en die gezamenlijk te bespreken. Hier kwam een selectie uit naar voren:

reflectie van het dak van de Locomotiefhal en een plas water.
Opzettelijk ondersteboven weergegeven

Olievlekken op de grond

Weggeroest stuk treinrail

reflectie van een raam in een plas water

De gele balken hier leken in het juiste licht wel van goud

Nogmaals de koepelhal, in een poging om deze
anders dan anders weer te geven
HDR-opname

Bedankt voor het lezen en kijken,

Robert van Brug

CKE Fotogroep 8: ga los met je smartphone

Een paar weken de tijd om onder het motto 'het licht zien' foto's te maken. Geen bloedserieuze opdracht, maar vooral terug naar het plezier van fotograferen. "Hé leuk, even een kiekje maken", zoiets. Maar dan met de smartphone. Zoals ik in oktober 2013 al eens schreef worden die ingebouwde cameraatjes beter en beter en zijn uiteindelijk de nekslag voor de goedkope compactcamera's.

De nabewerking diende te gebeuren met Snapseed. Een gratis app voor iOs en Android, waarbij verrassend snel en simpel foto's nabewerkt kunnen worden door het toepassen van allerhande filters. Het gevaar zit erin om te ver te gaan, maar voor een keer is dat misschien wel leuk.

Een vooral leuke opdracht dus! Ik heb op vakantie in Bretagne af en toe foto's gemaakt, maar ook op mijn werk, thuis en onderweg. Dat resulteerde uiteindelijk in een ratjetoe van niet bij elkaar passende foto's:

Prachtig licht op de hoek van de straat
Dit duurde precies 1 minuut, snel handelen.

Gemaakt tijdens een wandeling langs De Dommel.
Kerktoren ruïne bij een Hengstenfokkerij, genomen
door het polariserende glas van mijn zonnebril heen.

Iets verderop tijdens dezelfde wandeling deze prachtige trekker

De mooie Koepelhal bij Spoorzone013 in Tilburg
(onderdeel van een volgende opdracht, maar ook hier gebruikt)

Eén van de eilanden van Les Sept-Îles voor de kust van Bretagne

Het Paleiskwartier in 's Hertogenbosch.
Deze vijver is het dak van de parkeergarage!

Gemaakt tijdens een lunchwandeling door 's Hertogenbosch vanaf de Zuidwal.
Het centrum grenst aan een natuurgebied.

Licht van de ondergaande zon dat
door een glas witte wijn heen schijnt

Bosje tegenover de basisschool van mijn kinderen

's Hertogenbosch heeft af en toe spectaculaire zonsondergangen!

Pont de Normandie, onderweg naar de vakantiebestemming.
Gemaakt al rijdend, door de voorruit heen.

Mooie wolkjes boven tennispark TV Bokt in Eindhoven.

Het Henri Dunantpark in Eindhoven net voor zonsondergang.
Het kunstwerk (die buizen) pakken nog net het laatste licht.

5 minuten na thuiskomst vanuit Frankrijk zag ik tijdens het uitladen van de
auto dit tafereel. Even snel een kiekje! Nauwelijks bewerkt.

Conclusie: de smartphones van tegenwoordig zijn vooral bij een behoorlijke hoeveelheid licht goed in staat om beeld vast te leggen. Als het wat donkerder wordt houdt het direct op, maar met veel licht is het prima. Snapseed als tool is leuk en intuïtief te gebruiken. Ik ben vast van plan om dit meer te gaan gebruiken in de toekomst, zeker in die gevallen waar de camera nog thuis ligt.

Bedankt voor het lezen,

Robert van Brug

CKE Fotogroep 7: inspiratie schilderij

Mijn fotocursus bij het CKE is dit jaar bij het 3e blok aanbeland, dat gegeven wordt door Hanneke Franssen-Moorren. Dezelfde docente die we vorig jaar het hele jaar gehad hebben, dus vertrouwd. En het tempo is aanzienlijk opgevoerd! Waar we bij Paul Veltman 2 opdrachten gedaan hebben (Beeldentuin en Eindhoven Anders) en bij Roberto Bogers 2 (photoshoot in de studio en complexe belichting, maar ook veel kleine opdrachtjes eromheen) werden we nu de eerste les verrast met maar liefst 5 opdrachten. In minder tijd uit te voeren, want het programma van Roberto was uitgelopen, aan de slag dus!

De opdracht waar ik het hier over ga hebben is het fotografisch namaken van een schilderij. De opdracht valt uiteen in twee delen: het eerste deel vindt plaats in de studio en mag in een groepje uitgevoerd worden. Ik heb samen met Johan een model gedeeld (Anneke is een kennis van hem) maar we hebben ervoor gekozen om wel ieder een eigen schilderij na te maken.

Het origineel:

Het Zigeunermeisje door Frans Hals

Mijn antwoord:

Anneke

Om twee foto's na te maken hadden we een studio ter beschikking en uren de tijd. Toch viel het niet mee om compositie, pose en licht zoveel mogelijk te laten aansluiten bij het origineel. We hebben eindeloos zitten bijstellen totdat het niet meer beter werd. Ruim een uur voor 1 foto lijkt ruim, maar Frans Hals heeft er waarschijnlijk langer over gedaan destijds.

Het tweede deel van de opdracht had ik in eerste instantie niet meegekregen. Er bleek nog een werk nagemaakt te moeten worden, zonder reflectoren, flitsers en andere hulpmiddelen. Bovendien moest dit buiten gemaakt worden. Min of meer toevallig werd mij een model in de schoot geworpen waarbij ik aan een schilderij moest denken.

Het origineel:

De Mona Lisa/La Giaconda

 Mijn antwoord:

Shiefke

Ik weet niet of Leonardo echt 14 jaar over dit werk gedaan heeft. Ik weet wel dat ik na een paar minuten klaar was. Meer tijd was er ook niet en de middelen waren minimaal: geen stoel, geen gelijkende kleding, helemaal niets. Toch is de pose wat mij betreft behoorlijk geslaagd, al zou vooral de rechterhand iets anders mogen.

Al met al een leuke opdracht. Ook medecursisten hebben weer verrast door prachtige resultaten te tonen. Soms werd met de hand een antieke jurk helemaal nagemaakt en in andere gevallen werd juist enorm geïmproviseerd. Leuk om te zien. Nieuwsgierig? Op 20 juni wordt aan de Stratumsedijk 22 in Eindhoven vanaf 20 uur een overzicht gegeven van de resultaten van alle fotocursussen. Komt dat zien!

Bedankt voor het lezen,

Robert van Brug